SDG 13 - Beleid

Vlaams Klimaatplan

Het Vlaamse klimaatbeleid is gebaseerd op, en draagt bij tot de EU-doelstellingen door maatregelen in niet-ETS-sectoren (niet-Emission Trade Sectors) zoals transport, gebouwen, landbouw, … als door emissiehandel in ETS-sectoren (energie-intensieve industrie, luchtvaart, …). Wat de niet-ETS sectoren betreft, streeft Vlaanderen in 2020 naar een reductie van de uitstoot van broeikasgassen met 15,7 % in vergelijking met 2005 (wat gezien moet worden als onderdeel van de Belgische doelstelling van - 15%). We hebben een Vlaams Klimaatplan voor 2013-2020 opgemaakt dat we monitoren door middel van periodieke voortgangsrapporten.

Ecologiepremie

We ondersteunen via de Ecologiepremie de duurdere investeringen, waarmee nochtans qua mitigatiedoelstellingen vaak het meeste winst te halen valt. Zo wordt dit gesloten budget ingezet waar het de meeste impact heeft.

Duurzame bedrijventerreinen

We blijven inzetten op de ontwikkeling van duurzame bedrijventerreinen.  De vernieuwde subsidieregeling voorziet meer subsidies voor brownfields en herinrichting, geen subsidies meer voor rendabele greenfields. CO2-neutraliteit blijft behouden als voorwaarde voor subsidiëring.

Masterplan Waterbeheersing Waterwegen

We voeren de maatregelen inzake integraal waterbeleid, waterbeheersing en klimaatadaptatie uit van het 'Masterplan Waterbeheersing Waterwegen -  Vooruitblik 2020.' Het duurzaam en betaalbaar beheren en beheersen van de oppervlaktewatervoorraden is cruciaal voor de samenleving en vormt door o.a. de snel vorderende verstedelijking en de gevolgen van de klimaatwijziging een steeds grotere en duurdere uitdaging. De verdere verbetering van de waterbeheersing, een structurele modal shift van de cargo naar de binnenvaart, veiligheid (waaronder waterbeheersing), en duurzame mobiliteit op een zo natuurlijk mogelijke wijze garanderen, vormen samen een belangrijke uitdaging voor de waterwegbeheerders. Deze worden, naast andere doelstellingen zoals watervoorziening, natuur en recreatie, maximaal in dezelfde projecten ingepast. Ze zijn ook respectievelijk een adapterende en een mitigerende component van het klimaatplan. Door de multifunctionaliteit van de investeringen realiseren we ook belangrijke kostenbesparingen gerealiseerd en benutten we de in Vlaanderen zeer schaarse ruimte meervoudig.

Het Vlaams Adaptatieplan

Het Vlaams Adaptatieplan heeft tot doel een beeld te krijgen van hoe kwetsbaar Vlaanderen is voor klimaatverandering, de weerbaarheid van Vlaanderen tegen de gevolgen van klimaatverandering te verhogen en ons zo goed mogelijk aan te passen aan de te verwachten effecten. Het Vlaams Adaptatieplan maakt deel uit van het Vlaams Klimaatsbeleidsplan 2013-2020. Lokale overheden spelen een belangrijke rol in adaptatie. We werken momenteel aan een instrument om hen hierbij te ondersteunen. 

Strategisch onderzoek

Wat de Strategische onderzoekscentra betreft, zet het Vlaams Instituut voor Biotechnologie onder andere in opgewassen die minder bemesting nodig hebben, aangezien stikstofhoudende meststoffen een belangrijke bron blijven van broeikasgassen. Maar VIB ontwikkelt ook snelgroeiende gewassen die geschikt zijn om verwerkt te worden enerzijds tot biomaterialen, anderzijds tot verbeterde meststof. De Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek is al twee decennia een voortrekker op het vlak van duurzame ontwikkeling in het algemeen en zet volop in op thema’s als hergebruik van grondstoffen, biogebaseerde economie, landgebruik en – via EnergyVille – energie.

Clusterpact

In een clusterbeleid willen we de clusters van bedrijven via het clusterpact engageren om in hun innovatieprogramma’s klimaatdoelstellingen een prominente plaats te geven. Dit geldt in de eerste plaats voor de verschillende speerpuntclusters. Bij de nu reeds gefinancierde dossiers gaat het daarbij expliciet om de ontwikkeling van een nieuwe – meer duurzame – chemie, om beter recycleerbare en lichtere materialen, om een duurzamere logistiek, telkens doelstellingen die perfect passen in het klimaatbeleid.

Overstromingsrichtlijn

Binnen de structuren van de Coördinatiecommissie Integraal Waterbeleid, werken we in samenwerking met alle partners aan de opmaak van overstromingsrisicobeheerplannen (ORBP), conform de bepalingen van de Overstromingsrichtlijn.  De maatregelen in deze plannen focussen op de principes van meerlaagse waterveiligheid zoals paraatheid, preventie en protectie. 

Busvloot vergroenen

We zullen onze busvloot versneld vergroenen. We richten ons duidelijk en beslist op duurzaamheid. Vanaf 2019 kopen we nog louter bussen met alternatieve aandrijving (hybride, elektrisch, waterstof, …) aan. We zetten onze haar verduurzaamde voertuigen in heel Vlaanderen in. De ambitieuze doelstelling is om  tegen 2025  in stedelijke omgevingen enkel nog groene bussen (mix van hybride en batterij-elektrische bussen) te exploiteren, waarbij we in de stadskernen van deze centrumsteden louter elektrisch rijden.

Duurzaamheid bij jeugdwerkorganisaties

We geven via het decreet jeugd- en kinderrechtenbeleid structurele subsidie aan jeugdverenigingen.
Duurzaamheid leeft als thema bij Vlaamse jeugdwerkorganisaties. Sommige organisaties kiezen het bewust als jaarthema (Freetime, Chiro, FOS,…), Voor anderen is duurzaamheid hun kernthema (JNM, Globelink enz.) of maakt het integraal deel uit van hun missie (Scouts en Gidsen, Koning Kevin, Sporta Vakantie enz.). Jeugdwerkorganisaties willen zowel hun voetafdruk  verkleinen, alsook jongeren sensibiliseren rond duurzaamheid en concreet met hen werken aan duurzame alternatieven en maatschappelijk verantwoord ondernemen.

Pulse

We ondersteunen het transitienetwerk Cultuur 'Pulse' financieel. Pulse is een netwerk dat van onderuit gegroeid is. Het gelooft dat cultuur een motor kan zijn voor de transitie naar een sociaal-rechtvaardige en duurzame samenleving. Het verbindt een 1000-tal culturele organisaties en individuen die experimenteren met duurzame alternatieven voor ons huidige samenlevingsmodel. Het netwerk geeft aanbevelingen voor en organiseert acties op het vlak van cultuur, jeugd en media. 

Waterbeheer

Vanuit ruimtelijke oogpunt wordt ingezet op het verzekeren van ‘ruimte voor water’,  het minimaliseren van schade door wateroverlast en het minimaliseren van watertekorten door te zorgen voor een degelijk ruimtelijk beleid. Multifunctionele inrichting van de open ruimte draagt bij aan de realisatie van de doelstellingen van het integraal waterbeheer. 

In bepaalde stroomgebieden zijn specifieke doelstellingen opgenomen, b.v. duurzaam kustbeheer om waterschade te beperken en veiligheid te verzekeren m.b.v. het Masterplan Kustveiligheid, en het beschermen van het Schelde-estuarium tegen stormvloeden met het Geactualiseerd Sigmaplan. 

tile-13
Betrokken Vlaamse entiteiten
  • Beleidsdomein Omgeving
    • Departement Omgeving
    • Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO)
  • Beleidsdomein Mobiliteit en Openbare Werken
    • De Lijn
    • Departement Mobiliteit en Openbare Werken
    • De Vlaamse Waterweg
    • Agentschap voor Maritieme Dienstverlening en Kust
  • Beleidsdomein Economie, Wetenschap en Innovatie
    • Departement Economie, Wetenschap en Innovatie
    • Agentschap Innoveren en Ondernemen
  • Beleidsdomein Jeugd, Cultuur, Sport en Media
    • Departement Jeugd, Cultuur en Media
Klimaatadaptatie van bomen

We voeren onderzoek naar het adaptatiepotentieel van inheemse bomen en struiken aan een wijzigend klimaat. De klimaatadaptatie van bomen wordt bestudeerd op basis van de plasticiteit van genetische entiteiten. Plasticiteit is het vermogen van een genotype om verschillende fenotypes te ontwikkelen indien blootgesteld aan verschillende omgevingsfactoren. Dit onderzoek gaat uit van de studie van de adaptieve kenmerken fenologie en groei onder verschillende klimatologische omstandigheden van temperatuur en vochtvoorziening.

Bodembeschermingsbeleid

Het Vlaams bodembeschermingsbeleid zet in op het vrijwaren of verhogen van het organische koolstofgehalte in de bodem. Dit kan bijdragen aan klimaatmitigatie. De aanpassingscapaciteit van bodems en cultuurgewassen aan klimaatverandering en extreme weersomstandigheden wordt verhoogd en de veerkracht van ecosystemen neemt toe door de bodem te beschermen. Het bodembeschermingsbeleid zet in op kennisopbouw en het stimuleren en sensibiliseren van alle betrokkenen om maatregelen te nemen om afname van organische stof, verdichting en erosie tegen te gaan.